Bir aýdan turǵyndarynyń  tiregine aınalǵan dáriger

Keńsharda uzaq jyl shopan bolǵan anam otbasyndaǵy úıelmeli-súıelmeli on perzenti týraly «jyl boıy tórt-bes ret kóship-qonyp júrsek te, kúni uzaǵyna otar sońynda bolsaq ta, qudaıǵa shúkir, bireýińniń saýsaqtaryńnyń ushyn da kúıdirmegen ekenbiz», dep táýbe etip otyrady. О́zimiz aýrýhana esigin attamasaq ta, aýdandaǵy bilimdi, bilikti dárigerler týraly bilip óstik. Oǵan sebep el arasyndaǵy olar týraly aıtylatyn jaǵymdy pikirler, rızashylyq peıilder bolsa kerek. Jýyrda qatty aýyrǵan bir tanystyń: «Astanaǵa barasyń, dıagnozdy sol jaq qoıady», degen oblys dárigerleriniń sózine: «Eger maǵan ota jasaý kerek bolsa, tek qana Beıneýdegi Ámirhanǵa jasatam», dep jaýap qatqany esime tústi. Áli dıagnozy naqty qoıylmaı úreı men ýaıym qushaǵynda júrgen azamattyń úmiti men jubanyshyna aınalýyna qarap, Ámirhan aǵaıdy ózim kórmesem de, uzaq jyldar boıy aýdan turǵyndarynyń rızashylyǵyn arqalap júrgendigin taǵy bir ret ańǵaryp qalǵanmyn. Qanaev Ámirhan Aıtbaıuly 1954 jyly Qulsary qalasynda qarapaıym otbasynda dúnıege kelipti. Orta mektepti 1970 jyly úzdik bitirgen 16 jasqa tolmaǵan aýyl balasy sol jyly Almaty memlekettik medısına ınstıtýtynyń emdeý fakýltetine túsedi de, ony 1976 jyly emdeý isi mamandyǵy boıynsha bitirip shyqty. Bir jyl Mańǵystaý oblystyq aýrýhanasynda dáriger-hırýrg bolyp jumys jasap, 1977 jyly Saryqamys ýchaskelik aýrýhanasyna jumysqa aýystyrylady. Ol kezeń joǵary bilimdi dárigerlerdiń aýyldyq óńirlerge jetispeıtin kezi. Onyń ústine jas ta bolsa biliktiligimen kózge túsken jigit jergilikti halyqtyń qurmetine birden ıe bolady. Kóp uzamaı oblystyq densaýlyq saqtaý bóliminiń buıryǵymen 1981 jyly jańadan qurylyp, jumys isteı bastaǵan Beıneý aýdandyq aýrýhanasynyń hırýrgııa bóliminiń meńgerýshilik qyzmetine aýys­tyrylypty. Odan bergi 34 jyl boıy osy jerde aýdan halqyna qyzmet etip keledi.О́ziniń uzaq jylǵy dárigerlik mindetin atqaryp kele jatqan azamat aýdannyń densaýlyq salasyn damytýǵa zor úlesin qosty. Bilimi men tájirıbesin ushtastyryp, oǵan adamı minezdi qabystyra qyzmet etken jannyń bedel-baǵasy bıik bolmaq. Á.Qanaev aldyna kelgen naýqastardy jyly qabyldap, ony mazalaǵan qandaı syrqat, endi ne isteý kerektigin uǵynyqty tilmen túsindirip, tipti, olardyń kóńilin kóterý úshin arasynda ázildep otyratyndyǵyn aıtady jurt. Dáriger retinde jyldan-jylǵa damyp otyrǵan medısınanyń sońǵy jańalyqtaryn is júzinde paıdalana otyryp, aýrýhana janynan jańa bólimshelerdi – ortalyq zararsyzdandyrý bólimshesi, qan quıý pýnkti, dıagnostıkalyq ortalyqty ashýǵa tikeleı qatysyp, óz jumysyna qosymsha atqaryp, jumystaryn uıymdastyra bildi. Onyń tájirıbesinde qysyltaıań kezde adam júregine ota jasaýǵa týra kelgen kezderi de bolypty. Tájirıbeli mamannyń tolassyz eńbeginiń ólsheminde ómir qýanyshymen qaıta qaýyshqan talaı adamdardyń taǵdyry tur, ásirese, shalǵaı aýdan ortalyǵyndaǵy krıtıkalyq jaǵdaıǵa túsken júkti ana men sharana sábıdiń ómirin qutqarýdaǵy eńbegi eren. 1999 jyly Beıneýde óte qaýipti juqpaly aýrý – obamen aýyrǵan naýqas túskende birden dıagnozyn qoıyp, tıisti sharalardy biliktilikpen der kezinde paıdalanýy naýqastyń aman qalýyn, aýrýdyń basqa adamdarǵa taramaýyn qamtamasyz etti. Kóp jyl talmaı jumys istegen bilikti mamannyń eń basty jetistigi – búkil bir aýdan halqynyń kóńiline tirek etken senimdi dárigerine, arqasúıer azamatyna aınaldy, al memleket tarapynan da eńbegi eleýsiz emes. 2001 jyly «Qazaqstan Respýblıkasynyń táýelsizdigine 10 jyl» merekelik medalimen, 2005 jyly «Shapaǵat» medalimen marapattaldy. Osy jyly «Qazaqstan Respýblıkasy densaýlyq saqtaý isiniń úzdigi» belgisin omyraýyna taǵyp, arada toǵyz jyl ótkende «Otandyq densaýlyq saqtaý isin damytýǵa qosqan úlken úlesi úshin jáne kópjyldyq rııasyz eńbegi úshin» óz mamandyǵy salasy boıynsha eń bıik marapat – N.I.Pırogov medalin aldy. Aýyrǵan janǵa aq halat kıgen dári­ger­den ystyq adam bolmaıdy desek, Beıneý­degi Ámirhan Aıtbaıuly myńda­ǵan adamnyń alǵysyn alyp, olardyń júrekterinde ómirine arashashy retinde somdalǵan azamat. Jary Márzııa ekeýi 3 qyz, 1 ul tárbıelep ósirdi. Qyzdary tur­mysta, bári de joǵary bilim alyp, Otany­myzdyń halyq sharýashylyǵynyń ártúrli salasynda jumys jasaıdy, al uly bolsa joǵary oqý ornyn támamdaǵannan keıin jeke kásipkerlikti tańdap, óz maman­­dyǵy boıynsha elge qyzmet etýde. Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY, «Egemen Qazaqstan». Mańǵystaý oblysy.